HISTORIA

Pierwszy kościół, XV w.-1782

Pierwszy kosciół powstał w Ostrowie w pierwszej połowie XV w., prawdopodobnie w czasie zbliżonym do czasu lokacji samego miasta (w 1404 lub wczesniej). Nosił wezwania Nawiedzenia Najswiętszej Marii Panny, sw. Stanisława Biskupa i Męczennika, sw. Andrzeja Apostoła oraz sw. Doroty. Początkowo był to kosciół filialny parafii w Wysocku, osobną parafię ostrowska ustanowiono w Poznaniu z nadania kanonika kolegiaty kaliskiej, Jerzego z Ostrowa herbu Korab w 1434. Konsekrowany został dopiero w połowie XVII w. przez sufragana gnieznieńskiego Jana Madalińskiego. Wiadomo tylko, że był to obiekt drewniany, można też, z dużym prawdopodobieństwem, przypuszczać o jego niewielkich rozmiarach i posiadaniu jednej prostej nawy.

Drugi kościół, 1782-1906

W zwiazku z zapoczatkowanym w XVIII w. przyspieszonym rozwojem Ostrowa pojawiła się koniecznosć budowy nowej, większej swiatyni. Powstała ona, dzięki włascicielowi miasta Michałowi Radziwiłłowi, w latach 1781-1782, na miejscu pierwszego koscioła. Nigdy nie dokonano konsekracji. Jego dobrodziejami i patronami byli między innymi ksiazęta Bogusław Fryderyk Radziwiłł i Wilhelm Radziwiłł. Była to obszerna, drewniana swiatynia wybudowana na planie bazylikowym, z trzema nawami, o bogatym wyposazenia wnętrza (w 1906 roku było w niej 9 ołtarzy). Obok stała prosta drewniana dzwonnica. Z "drugim kosciołem" zwiazani byli między innymi ks. Augustyn Szamarzewski, ks. ksiazę Edmund Radziwiłł, ks. Wincenty Głębocki, ks. Edmund Dalbor, ks. Edward Likowski. Swiatynię rozebrano, w zwiazku budowa nowej, w 1906, a jego wyposażenie przekazano innym parafiom. Głównym zródłem informacji o "drugim" kosciele jest wydana w 1906 roku praca Stary kosciół parafialny w Ostrowie autorstwa ks. Arkadiusza Lisieckiego.


Trzeci kościół, od 1906

Szybki rozwój Ostrowa na przeł. XIX i XX w. oraz rosnacy wsród mieszkańców miasta udział katolików wymusił budowę nowego koscioła. Autorem pierwszego projektu został Sylwester Pajzderski, kolejnego (w oparciu o pierwszy) Roger Sławski. Zdecydowano się na odwołania do stylu romańskiego, aby odróznić kosciół od budowanych przez Niemców swiatyń gotyckich. Kamień węgielny pod budowę wmurowano w 1904 roku, w 500 rocznicę powstania pierwszego ostrowskiego koscioła. Nowa fara powstała staraniem m.in. księdza Walentego Smigielskiego (który jednak nie dozył ukończenia budowy), a głównym fundatorem został ksiazę Ferdynand Radziwiłł. Poswięcenie odbyło się 30 wrzesnia 1906, a konsekracja 6 pazdziernika.

W 1920 Jarosław Iwaszkiewicz pisał o kosciele: najładniejszy z kosciołów współczesnych, jakie widziałem, szczególnie we srodku, biały marmurowy, taki artystycznie wykończony w kazdym szczególe, ze robi nadzwyczajne wrazenie. W 1929 wykonano polichromię (Henryk Jackowski-Nostitz), której zdecydowana kolorystyka nie wpisuje się jednak w ogólna koncepcję koscioła.

W 1976 fara została nawiedzona przez obraz Matki Boskiej Częstochowskiej - w uroczystosciach uczestniczyli prymas Stefan Wyszyński i kardynał Karol Wojtyła. 25 marca 1992, bulla Jana Pawła II wyniesiono farę do rangi konkatedry diecezji kaliskiej.

Do 29 czerwca 2007 proboszczem był osobisty duszpasterz papieski, ks. prałat Alfred Maka. Sposród wczesniejszych wymienić należy m.in. ks. Stanisława Matuszczaka i ks. Leona Płotkę, a wikariuszem w parafii był, pózniejszy prałat, ks. Czesław Majorek.

Od 1 lipca 2007 decyzja bpa Stanisława Napierały proboszczem parafii sw. Stanisława Biskupa Męczennika został ks. prałat Tomasz Ilski.